Anda sudah mempunyai nama syarikat yang didaftarkan dengan Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM) dan sebuah logo yang digunakan pada laman web, papan tanda, pembungkusan atau media sosial.
Adakah nama dan logo tersebut secara automatik sudah dilindungi sebagai trademark?
Tidak semestinya.
Ini antara kekeliruan yang biasa berlaku dalam kalangan pemilik perniagaan di Malaysia.
Pendaftaran nama syarikat melalui SSM , penggunaan logo syarikat dan pendaftaran trademark atau cap dagangan mempunyai fungsi yang berbeza.
Perbezaan paling mudah ialah:
Nama syarikat SSM → mengenal pasti entiti perniagaan
Logo syarikat → elemen visual yang digunakan sebagai identiti jenama
Trademark → mekanisme perlindungan undang-undang bagi tanda seperti nama, logo atau gabungannya
Logo syarikat boleh menjadi salah satu bentuk tanda yang difailkan sebagai cap dagangan. Jika anda baru mula memahami perlindungan IP secara keseluruhan, lihat juga panduan KASS mengenai cara daftar harta intelek di Malaysia untuk memahami bagaimana trademark berkait dengan paten, hak cipta dan reka bentuk perindustrian.
Memahami perbezaan ini penting sebelum anda melabur lebih banyak dalam penjenamaan, pemasaran atau pengembangan bisnes.
Protect Your Idea Before Someone Else Does
Apa Beza Trademark, Logo Syarikat dan Nama Syarikat SSM?
Ketiga-tiganya berkaitan dengan identiti sesebuah perniagaan, tetapi ia bukan perkara yang sama.
Perkara | Trademark | Logo Syarikat | Nama Syarikat SSM |
Apa itu? | Hak berkaitan tanda yang membezakan barangan atau perkhidmatan | Identiti visual atau reka bentuk jenama | Nama rasmi entiti syarikat |
Badan berkaitan | Perbadanan Harta Intelek (MyIPO) | MyIPO jika logo difailkan sebagai trademark | SSM |
Contoh | ABC, logo ABC atau kombinasi kedua-duanya | Simbol atau reka bentuk visual ABC | ABC Solutions Sdn. Bhd. |
Memberi hak trademark berdaftar? | Ya, apabila didaftarkan | Ya, jika logo didaftarkan sebagai trademark | Tidak secara automatik |
Berkaitan kelas barangan/perkhidmatan? | Ya | Ya, jika didaftarkan sebagai trademark | Tidak menggunakan sistem kelas trademark |
Fungsi utama | Perlindungan jenama | Mengenal pasti jenama secara visual | Mengenal pasti entiti perniagaan |
SSM mengendalikan nama dan identiti syarikat sebagai entiti perniagaan. Namun, proses tersebut berbeza daripada perlindungan trademark melalui MyIPO.
Apa Itu Nama Syarikat SSM?
Nama syarikat ialah nama rasmi bagi entiti yang diperbadankan dengan SSM.
Sebagai contoh:
Company Name Sdn. Bhd.
Nama ini digunakan bagi mengenal pasti syarikat sebagai entiti undang-undang.
Pendaftaran syarikat juga berkait dengan maklumat korporat seperti nombor pendaftaran, tarikh pemerbadanan, alamat, pengarah dan pemegang saham.
Tetapi pendaftaran nama syarikat dengan SSM tidak sama dengan mendapatkan pendaftaran trademark.
Ini kerana SSM dan MyIPO mengendalikan perkara yang berbeza.
SSM memberi fokus kepada entiti perniagaan.
MyIPO pula mengendalikan hak harta intelek seperti cap dagangan.
Apa Itu Logo Syarikat?
Logo ialah elemen visual yang membantu pelanggan mengenali sesuatu perniagaan atau jenama.
Ia mungkin terdiri daripada simbol sahaja, perkataan yang direka secara khusus atau gabungan perkataan dan elemen grafik.
Sebagai contoh, sebuah syarikat mungkin mempunyai:
Nama syarikat: Company Name Sdn. Bhd.
Jenama: CompanyName
Logo: simbol berbentuk “C” bersama perkataan CompanyName
Ketiga-tiga elemen tersebut tidak semestinya mempunyai status perlindungan yang sama.
Nama syarikat telah didaftarkan dengan SSM.
Logo pula mungkin hanya digunakan sebagai aset pemasaran selagi ia belum difailkan atau dilindungi melalui bentuk hak yang sesuai.
Jika syarikat mahu mendapatkan perlindungan cap dagangan terhadap logo tersebut, logo boleh dipertimbangkan untuk pendaftaran sebagai trademark.
Inilah sebabnya istilah “daftar logo syarikat” secara praktikal sering merujuk kepada mendaftarkan logo sebagai cap dagangan, bukan satu sistem pendaftaran logo yang berasingan.
Untuk proses khusus, artikel cara daftar logo syarikat sebagai trademark di Malaysia boleh menerangkan langkah daripada carian awal hingga pemfailan MyIPO.
Apa Itu Trademark atau Cap Dagangan?
Trademark atau cap dagangan ialah tanda yang digunakan untuk membantu membezakan barangan atau perkhidmatan satu perniagaan daripada perniagaan lain.
Tanda tersebut tidak semestinya logo.
Ia boleh merangkumi nama jenama, perkataan, logo atau beberapa jenis tanda lain yang memenuhi syarat pendaftaran.
Ini bermaksud sebuah syarikat boleh mempertimbangkan beberapa strategi.
Nama jenama sebagai trademark
Contohnya:
COMPANYNAME
Permohonan memberi fokus kepada nama atau perkataan tersebut.
Logo sebagai trademark
Syarikat boleh memfailkan representasi visual logonya sebagai trademark.
Dalam konteks inilah seseorang biasanya merujuk kepada daftar logo syarikat.
Nama dan logo sebagai satu tanda
Syarikat juga boleh mempertimbangkan tanda yang menggabungkan perkataan dan elemen grafik.
Strategi yang sesuai bergantung pada cara jenama digunakan, nilai setiap elemen dan tahap perlindungan yang ingin dibina.
KASS menyediakan perkhidmatan trademark yang merangkumi carian dan analisis, strategi pemfailan, pendaftaran, prosecution, pembaharuan serta perlindungan jenama di Malaysia dan rantau Asia Tenggara.
Jika Saya Telah Mendaftar Nama Syarikat Melalui SSM, Perlukah Saya Daftar Trademark?
Ia bergantung pada bagaimana nama tersebut digunakan dan sejauh mana pentingnya nama atau logo itu kepada jenama anda.
Tetapi pendaftaran SSM sahaja tidak patut dianggap sebagai pengganti pendaftaran trademark.
Bayangkan anda menubuhkan:
Maju Kreatif Sdn. Bhd.
Kemudian anda menjual produk menggunakan jenama:
LUMORA
Logo dan perkataan LUMORA muncul pada pembungkusan, laman web, marketplace dan kempen pemasaran.
Dalam kes ini, pelanggan mungkin tidak pernah mengenali nama “Maju Kreatif Sdn. Bhd.” Mereka mengenali produk melalui LUMORA.
Aset jenama yang mempunyai nilai komersial mungkin sebenarnya ialah LUMORA dan logonya, bukan nama korporat syarikat.
Oleh itu, strategi trademark perlu melihat apa yang sebenarnya digunakan untuk menarik dan mengekalkan pelanggan.
Adakah Kelulusan Nama SSM Bermaksud Trademark Pasti Boleh Didaftarkan?
Tidak.
Kelulusan nama oleh SSM tidak bermaksud MyIPO akan secara automatik menerima nama yang sama sebagai trademark.
Kedua-dua proses menggunakan tujuan dan kerangka yang berbeza.
Pendaftaran trademark melibatkan penilaian di bawah sistem cap dagangan, termasuk kemungkinan konflik dengan hak terdahulu dan keperluan kebolehdaftaran.
Jadi, anda tidak sepatutnya membuat kesimpulan:
“Nama ini sudah diluluskan oleh SSM, jadi saya pasti boleh mendapatkan trademark.”
Sebelum membuat pelaburan besar dalam jenama, carian trademark boleh membantu mengenal pasti risiko lebih awal.
KASS boleh membantu menjalankan carian dan penilaian sebelum pemfailan melalui perkhidmatan trademark KASS.
Patut Daftar Nama Jenama atau Logo sebagai Trademark?
Ini bergantung pada bagaimana pelanggan mengenali jenama anda.
Jika nama jenama merupakan elemen utama yang anda gunakan di semua saluran, perlindungan terhadap nama mungkin penting.
Jika simbol atau reka bentuk visual sangat kuat dan digunakan secara bebas daripada nama, logo juga boleh memerlukan perhatian.
Sesetengah perniagaan mungkin mempertimbangkan perlindungan bagi kedua-duanya sebagai sebahagian daripada strategi jenama.
Contohnya:
Word mark: LUMORA
Logo: simbol bunga geometrik LUMORA
Combination mark: simbol + perkataan LUMORA
Namun, jangan anggap satu pemfailan tertentu semestinya memberikan perlindungan yang sama terhadap semua variasi jenama.
Strategi pemfailan perlu melihat bagaimana tanda digunakan sekarang dan bagaimana ia mungkin digunakan apabila perniagaan berkembang.
Kenapa Kelas Trademark Penting?
Pendaftaran trademark berkait dengan barangan atau perkhidmatan tertentu.
Ini bermaksud anda perlu menentukan kelas yang berkaitan dengan aktiviti perniagaan anda sebelum membuat permohonan.
Sebagai contoh, jenama bagi pakaian dan jenama bagi perkhidmatan teknologi mungkin melibatkan kelas yang berlainan.
Pemilihan kelas perlu berdasarkan apa yang perniagaan benar-benar jual atau sediakan serta rancangan komersial yang relevan.
Memilih kelas terlalu sempit boleh meninggalkan aktiviti penting di luar strategi perlindungan.
Sebaliknya, memilih terlalu banyak kelas tanpa sebab komersial yang jelas boleh meningkatkan kos dan kerumitan.
Contoh: Satu Syarikat, Beberapa Jenama
Satu lagi sebab pendaftaran SSM tidak sama dengan trademark ialah sebuah syarikat boleh mempunyai beberapa jenama.
Contohnya:
ABC Holdings Sdn. Bhd.
mungkin memiliki:
FreshDaily — produk makanan
PureDrop — minuman
HomeJoy — barangan rumah
Dalam keadaan seperti ini, nama korporat ABC Holdings mungkin hanya digunakan pada dokumen rasmi.
Pelanggan pula berinteraksi dengan FreshDaily, PureDrop dan HomeJoy.
Strategi trademark boleh perlu memberi fokus kepada jenama yang benar-benar mempunyai nilai di pasaran, bukan sekadar nama Sdn. Bhd.
Bila Masa Terbaik untuk Daftar Trademark atau Logo Syarikat?
Masa yang baik untuk menilai trademark ialah sebelum syarikat membuat pelaburan besar dalam sesuatu jenama.
Contohnya, sebelum anda mencetak pembungkusan secara besar-besaran, memasang papan tanda, membina sistem francais, membeli pelbagai domain, memulakan kempen pemasaran besar atau memasuki negara baharu.
Lebih awal carian dan penilaian dibuat, lebih mudah untuk menyesuaikan strategi jika terdapat potensi konflik.
Jika anda hanya mengetahui masalah trademark selepas jenama menjadi terkenal, kos menukar nama, logo, pembungkusan dan aset digital boleh menjadi jauh lebih tinggi.
Trademark oleh itu patut dilihat sebagai sebahagian daripada perancangan jenama, bukan tindakan yang hanya dibuat selepas pertikaian berlaku.
Berapa Lama Trademark Dilindungi?
Di Malaysia, pendaftaran cap dagangan dibuat untuk tempoh 10 tahun dan boleh diperbaharui bagi tempoh lanjutan 10 tahun.
Ini berbeza daripada nama syarikat SSM kerana kedua-duanya tertakluk kepada sistem dan keperluan undang-undang yang berbeza.
Bagi jenama yang ingin digunakan dalam jangka panjang, pembaharuan trademark perlu dimasukkan dalam pengurusan portfolio IP syarikat.
Bolehkah Logo Dilindungi Melalui Hak Cipta?
Dalam sesetengah keadaan, sebuah logo boleh melibatkan lebih daripada satu jenis hak harta intelek.
Sebagai contoh, aspek grafik asal sebuah logo mungkin mempunyai elemen yang berkaitan dengan hak cipta, manakala penggunaannya sebagai tanda yang membezakan barangan atau perkhidmatan boleh menjadikannya relevan kepada trademark.
Namun, kedua-dua hak tersebut mempunyai tujuan dan syarat yang berbeza.
Untuk perlindungan jenama dalam konteks komersial, pendaftaran trademark sering menjadi perkara utama yang perlu dinilai.
Jika anda mempunyai aset lain seperti karya kreatif, teknologi atau reka bentuk produk, halaman perkhidmatan harta intelek KASS menerangkan jenis perlindungan lain yang boleh dipertimbangkan.
Bagaimana Jika Logo Direka oleh Freelancer atau Agensi?
Ini satu lagi isu yang sering terlepas pandang.
Mendapatkan fail logo daripada seorang pereka tidak semestinya menjawab semua persoalan mengenai hak dan pemilikan.
Sebelum menggunakan logo sebagai aset jenama utama, perniagaan patut memastikan terma kontrak dengan pereka, agensi atau vendor menjelaskan hak yang berkaitan dengan hasil kerja tersebut.
Ini menjadi lebih penting jika syarikat ingin memfailkan logo sebagai trademark dan menggunakannya secara komersial untuk jangka panjang.
Perlukah Buat Carian Trademark Sebelum Daftar Logo?
Carian awal sangat digalakkan sebagai sebahagian daripada penilaian risiko.
Tujuannya ialah melihat sama ada terdapat trademark terdahulu yang sama atau hampir serupa dan relevan dengan barangan atau perkhidmatan anda.
Carian tidak menjamin bahawa permohonan pasti diterima.
Namun, ia boleh membantu pemilik bisnes membuat keputusan yang lebih baik sebelum mengeluarkan kos untuk pemfailan, pembungkusan, pengiklanan dan pelancaran.
KASS menawarkan carian dan analisis sebagai sebahagian daripada perkhidmatan pendaftaran trademark, termasuk sokongan pemfailan, prosecution, opposition, pembaharuan dan penguatkuasaan.
SSM Dahulu atau Trademark Dahulu?
Dalam banyak situasi, ini bukan persoalan memilih salah satu.
Pendaftaran SSM dan trademark memenuhi tujuan berbeza.
Syarikat mungkin perlu mendaftarkan entiti untuk menjalankan perniagaan, tetapi pada masa yang sama perlu menilai sama ada nama atau logo yang digunakan sebagai jenama memerlukan perlindungan trademark.
Pendekatan praktikal boleh kelihatan seperti:
Pilih nama → Semak nama syarikat → Jalankan carian trademark → Daftar entiti → Failkan trademark → Lancarkan jenama
Urutan sebenar bergantung pada keadaan.
Perkara yang paling penting ialah jangan menggunakan kelulusan nama SSM sebagai pengganti kepada carian trademark.
Trademark, Logo atau Nama Syarikat: Apa Yang Patut Dilindungi?
Daripada bertanya “yang mana satu perlu saya daftar?”, lebih baik mulakan dengan:
Apa yang pelanggan gunakan untuk mengenali perniagaan saya?
Jika pelanggan mengenali nama produk tertentu, nama itu mungkin boleh menjadi aset trademark utama.
Jika mereka mengenali simbol atau logo, logo tersebut perlu dinilai.
Jika nama korporat juga digunakan sebagai jenama, nama syarikat itu sendiri mungkin relevan kepada strategi trademark.
Dan jika perniagaan mempunyai beberapa produk atau jenama, mungkin terdapat beberapa aset yang perlu diberi keutamaan.
Jika anda masih tidak pasti sama ada aset anda memerlukan trademark, hak cipta, paten atau reka bentuk perindustrian, baca juga panduan jenis harta intelek di Malaysia sebelum menentukan strategi pemfailan.
Soalan Lazim
Adakah daftar logo syarikat sama dengan daftar trademark?
Jika tujuan anda adalah untuk mendapatkan perlindungan cap dagangan terhadap logo, logo tersebut perlu difailkan sebagai trademark dengan MyIPO.
“Pendaftaran logo” bukan satu kategori IP berasingan daripada trademark dalam konteks ini. Logo ialah salah satu bentuk tanda yang boleh dipertimbangkan sebagai cap dagangan.
Adakah nama syarikat SSM automatik menjadi trademark?
Tidak.
Pendaftaran nama syarikat dengan SSM dan pendaftaran trademark melalui MyIPO ialah dua proses berbeza dengan fungsi yang berbeza.
Jika saya sudah ada Sdn. Bhd., adakah saya masih perlu trademark?
Status Sdn. Bhd. tidak menggantikan perlindungan trademark.
Jika nama, logo atau jenama mempunyai nilai komersial dan digunakan untuk membezakan produk atau perkhidmatan anda, pendaftaran trademark patut dinilai secara berasingan.
Perlukah saya daftar nama jenama dan logo secara berasingan?
Ia bergantung pada bagaimana kedua-duanya digunakan dan strategi perlindungan yang diperlukan.
Jika nama dan logo masing-masing mempunyai nilai dan digunakan secara berasingan, mungkin terdapat sebab untuk mempertimbangkan perlindungan yang berbeza.
Adakah trademark hanya untuk syarikat besar?
Tidak.
Startup, Small Medium Enterprise (SME), perniagaan keluarga dan usahawan juga boleh mempunyai jenama yang bernilai dan memerlukan perlindungan.
Malah, memohon trademark sebelum jenama berkembang boleh membantu mengurangkan risiko kos penjenamaan semula pada masa hadapan.
Berapa lama trademark Malaysia sah?
Trademark berdaftar di Malaysia mempunyai tempoh perlindungan 10 tahun dan boleh diperbaharui bagi tempoh 10 tahun berikutnya.
Jangan Kelirukan Pendaftaran Syarikat dengan Perlindungan Jenama
Perbezaan antara daftar trademark, logo syarikat dan nama syarikat SSM lebih mudah apabila dilihat berdasarkan fungsinya.
SSM mendaftarkan identiti entiti perniagaan.
Logo ialah aset visual yang digunakan untuk mewakili jenama.
Trademark ialah mekanisme yang boleh digunakan untuk melindungi nama, logo atau tanda lain yang membezakan barangan dan perkhidmatan anda.
Jadi, jika anda sudah mempunyai syarikat berdaftar dengan SSM, jangan terus menganggap nama dan logo syarikat telah mendapat perlindungan trademark.
Nilai terlebih dahulu jenama yang digunakan di pasaran, jalankan carian yang sesuai dan tentukan tanda serta kelas yang relevan sebelum membuat permohonan.
Untuk memahami proses dengan lebih mendalam, rujuk cara daftar logo syarikat sebagai trademark di Malaysia atau panduan utama daftar harta intelek di Malaysia.
KASS International menyediakan perkhidmatan trademark secara menyeluruh, termasuk carian dan analisis, strategi pemfailan, pendaftaran, prosecution, pembaharuan, opposition dan perlindungan jenama di Malaysia serta pasaran Asia Tenggara.
Jika anda mahu menilai sama ada nama jenama, logo atau kedua-duanya patut difailkan, hubungi pasukan KASS untuk membincangkan strategi perlindungan yang sesuai dengan perniagaan anda.
© KASS International. All rights reserved. This article is intended for practitioner information purposes and does not constitute legal advice.